Huế Xưa & Nay TRT - 04/11/2019
Vị bác sĩ quyết tâm hồi sinh dòng tranh Pháp lam Huế
Bằng niềm đam mê nghệ thuật, bác sĩ Nguyễn Phước Diễn (65 tuổi, chủ Doanh nghiệp tư nhân vẽ tranh pháp lam Cung đình, phường Thủy Phương, thị xã Hương Thủy) quyết tâm làm sống lại dòng tranh pháp lam giá trị của Huế.
Nghề y giúp tôi tỉ mỉ và cẩn thận hơn trong nghệ thuật
 
Trước khi đến với nghề vẽ tranh Pháp lam, ông Nguyễn Phước Diễn đã có thời gian gắn bó với công việc khám và chữa bệnh về mắt hơn 17 năm. Chính công việc đòi hỏi cần phải tập trung chuyên môn, sự tỉ mỉ và cẩn thận đó nên đã giúp ông rất nhiều với dòng tranh nghệ thuật khó tính này.
 
“Để làm ra được một bức tranh Pháp lam hoàn thiện và giàu tính nghệ thuật, người cầm cọ phải chăm chỉ, sáng tạo và tỉ mỉ. Bởi dòng tranh này nó cầu kỳ và phức tạp lắm, nếu không cẩn thận và chịu khó thì mọi thứ coi như bỏ đi. Có khi vào mùa hè còn phải mặc áo ấm để cách nhiệt, vì nhiệt độ lò khi nung rất nóng”, ông Diễn chia sẻ.
 

Ông Nguyễn Phước Diễn mong muốn sẽ góp phần hồi sinh lại dòng tranh Pháp lam Huế.
 
Kể từ ngày quyết định thôi theo nghề bác sĩ, đến nay ông Diễn đã trải hơn 14 năm theo đuổi với dòng tranh Pháp lam. Nhớ lại những ngày đầu cầm cọ, ông vẫn còn bồi hồi và xúc động. Với ông, đó là một sự quyết định đầy thử thách, nhưng với sự ủng hộ, động viên và đồng hành của gia đình, ông đã tích cóp và đầu tư cơ sở vật chất để bắt đầu sống với nghề.
 
“Trong một lần vào tham quan tại bảo tàng, tôi bất ngờ trước vẻ đẹp và sự tinh xảo của các đồ vật bằng Pháp lam có từ triều Nguyễn. Trong phút chốc ấy, tôi đã bắt đầu nghĩ đến việc sẽ tìm hiểu, nghiên cứu và mong muốn phục hồi lại nghệ thuật Pháp lam này, bởi từ lâu dòng tranh giá trị này dường như bị lãng quên”, ông Diễn nhớ lại.
 
Sự thôi thúc đó đã khiến ông ngày đêm tìm tòi và bắt tay thực hiện những bức tranh Pháp lam đầu tiên của mình. Cũng vì chưa có kinh nghiệm nên những nét cọ đầu tiên không thành công, ông đã vứt bỏ hàng trăm bức tranh lỗi. Nhưng bằng sự quyết tâm và cẩn thận của mình, hơn một năm sau ông đã dần hoàn thiện và tích lũy kinh nghiệm với nghề.
 
“Hồi đó, cứ thấy tranh không đẹp, lỗi màu, nứt tranh là ông ngủ không được. Đêm khuya cứ ra ngoài bàn rồi trầm ngâm suy nghĩ vì sao tranh bị lỗi, màu chưa đạt, nhiệt độ lò đã chỉnh phù hợp chưa. Cứ thế, ông trăn trở và miệt mài nghiên cứu, thử nghiệm nên mới được như ngày hôm nay”, bà Đoàn Thị Kim Cúc, vợ ông Diễn nói.
 
Mong muốn đầu tư để phát triển 
 
 Để làm ra một bức tranh, ông Diễn phải mất từ 2 đến 4 ngày để hoàn thành tùy theo kích thước đã định. Bởi đây là dòng tranh với sự kết hợp tinh tế giữa hội họa men trên chất liệu đồng. 
 
Đồng sau khi được phủ một lớp men màu liên kết lên bề mặt sẽ tiếp tục tráng thêm một lớp men trắng để làm men nền, sau đó sấy khô và đem nung ở nhiệt độ thích hợp để tạo lớp men nền vững chắc. Cuối cùng là vẽ các họa tiết lên men nền, mang nung để hoàn thành sản phẩm. Điều cốt lõi làm nên đặc trưng của tranh pháp lam Huế là ở chất liệu đồng và màu men. 
 
Ông Diễn cho biết, màu men đều do người chế tác tự nghiên cứu và pha trộn, bởi trên thị trường không có nguyên liệu cho dòng tranh này. Thường thì khi quét màu nó rất mờ đục, nhưng sau công đoạn nung, màu tranh rất tươi và sáng. Cùng với kỹ thuật tráng men và nung ở nhiệt độ cao nên tranh pháp lam có độ bền vĩnh viễn, tinh xảo và không bị phai màu theo thời gian.
 
Cũng theo ông Diễn, mỗi bức tranh Pháp lam là một tác phẩm nghệ thuật riêng biệt, không có cái nào giống cái nào. Không những vậy, dòng tranh này ngoài tư duy về mỹ thuật cần kết hợp những yếu tố về khoa học tự nhiên như toán, lý, hóa lẫn tư duy logic. Bởi nếu không có kiến thức, nền tảng văn hóa lịch sử thì khó mà thành công được. 
 
Hiện tại, cơ sở chế tác của ông Diễn tập trung sản xuất những bức tranh với chủ đề về di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh nổi tiếng trên cả nước với kích thước nhỏ để phục vụ khách hàng. Hầu hết, những bức tranh có kích thước từ 20 - 50cm với giá từ 600 nghìn đến 2 triệu đồng. “Qua nhiều kênh quảng bá, nhiều khách hàng đã biết đến sản phẩm tranh pháp lam của tôi. Mặc dù giá thành sản phẩm khá cao do tính cầu kỳ và phức tạp trong công đoạn chế tác, nhưng khách hàng vẫn muốn đặt mua để làm quà vì giá trị của nó. Sắp tới, tôi dự tính sẽ chế tác thêm nhiều mẫu mã và tăng kích thước của tranh để cung ứng ra thị trường”, ông Diễn cho biết.
 
Từ những thành công trong nghiên cứu và hồi sinh dòng tranh Pháp lam Huế, ông Diễn đã thành lập Doanh nghiệp tư nhân vẽ tranh Pháp lam Cung đình và hiện đang tạo công ăn việc làm cho nhiều người có niềm đam mê với dòng tranh này. Bằng những cống hiến và nỗ lực của mình, bộ tranh Cửu đỉnh và Thế miếu của ông đã được Cục Công thương địa phương (Bộ Công thương) chứng nhận Sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp khu vực năm 2018.
 
“Những năm qua, nhờ sự hỗ trợ từ phía các sở, ban, ngành mà các sản phẩm của doanh nghiệp chúng tôi có cơ hội được tham gia trưng bày và giới thiệu đến với khách hàng trên cả nước. Tôi mong muốn trong thời gian đến sẽ được tham gia các hội chợ triển lãm nhiều hơn để giới thiệu sản phẩm quà tặng của Huế, cũng như tiếp tục được hỗ trợ đầu tư về kinh phí và công nghệ để nâng cao năng lực sản xuất, phát triển mạnh hơn nữa dòng tranh giá trị của Huế này”, ông Diễn mong muốn.
 
Thanh Nga
Bản in    Gửi email
Tin mới
Người thầy của đam mê sáng tạo khoa học  (20/11/2019)
Đài thiên văn cổ duy nhất còn lại ở Việt Nam  (15/11/2019)
Ấm nồng nấm mối kho tương măng  (12/11/2019)
Nét Huế qua nhà vườn An Hiên  (08/11/2019)
Ý tưởng hữu ích từ việc tái sử dụng phế liệu  (06/11/2019)
Tin đã đưa
Một ngày làm lính cứu hỏa  (29/10/2019)
Con hói ở làng  (23/10/2019)
Cây trứng gà  (12/10/2019)
Món quê nhà  (03/10/2019)
Tấm gương nhiệt huyết với nghề  (03/10/2019)
Xem tiếp >>
Xem theo ngày  
Tên của bạn
Email của bạn
Email người nhận
Tiêu đề
Thông điệp
     


Trang chủ | Tin tức | Chuyên đề Liên hệ tòa soạn | Liên hệ quảng cáo
Bản quyền của Đài Phát thanh Truyền hình Thừa Thiên Huế. Sử dụng thông tin của website này phải ghi rõ nguồn www.trt.com.vn
Giấy phép Số 23/GP-TTĐT cấp ngày 30 tháng 3 năm 2015 của Cục PT, TH & TTDT - Bộ Thông tin và Truyền thông
Tòa soạn: Số 58 Hùng Vương, thành phố Huế, Tel.: (054)3822162, Fax:(054)3822162, Email: dptth@thuathienhue.gov.vn
Thiết kế và phát triển: Trung tâm Công nghệ Thông tin Thừa Thiên Huế (HueCIT)